Zašto je Pariz topliji od Bliskog istoka
Veći dio Evropskog kontinenta suočava se sa intenzivnim toplotnim valom koji je doveo do aktivacije crvenih meteoalarma u dijelovima Ujedinjenog Kraljevstva, Francuske, Španije i Italije. Nadležni organi širom kontinenta su izdali upozorenja na zdravstvene rizike, opasnost od šumskih požara i poremećaje u transportu.
Ekstremne temperature dovele su do uvođenja hitnih mjera. U dijelovima Francuske koji su pod crvenim alarmom uvedena je lokalna zabrana konzumacije alkohola. Njemačka je izdala nacionalna upozorenja na vrućinu, dok je u Madridu, gdje su temperature dosegle 39 stepeni Celzijusa, otkazano javno prikazivanje utakmice Svjetskog prvenstva u navijačkoj zoni.
Uzroci ekstremnih temperatura
Stručnjaci navode da je pojava poznata kao “toplotna kupola” odgovorna za zadržavanje vrućeg zraka iznad zapadne Evrope, uzrokujući vedro nebo, slabe vjetrove i dugotrajnu osunčanost. Dodatni utjecaj ima vrući zrak koji pristiže iz sjeverne Afrike. Neuobičajeno tople morske površine oko Ujedinjenog Kraljevstva, Irske, Francuske i zapadnog Mediterana onemogućavaju prirodno hlađenje obalnih područja, naročito tokom noći, a prema podacima španskih lučkih vlasti, temperature obalnih voda u Španiji dosegle su rekordne nivoe.
Podaci meteorološkog instituta Copernicus pokazuju da su u najpogođenijim područjima, poput zapadne Francuske, Engleske i Velsa, dnevne prosječne temperature bile više od 12 stepeni Celzijusa iznad referentnog perioda od 1991. do 2020.
Klimatske promjene i ranjivost infrastrukture
Naučnici ističu da je ovaj rani toplotni val dio šireg trenda zagrijavanja. Evropa se zagrijava brže od bilo kojeg drugog kontinenta, sa porastom temperature od približno 0,56 stepeni Celzijusa svakih 10 godina i to od sredine devedesetih godina prošlog vijeka, što je dvostruko više od globalnog prosjeka. Klimatske promjene čine toplotne valove učestalijim, intenzivnijim i vjerovatnijim tokom cijele godine.
Evropska infrastruktura pokazuje značajnu ranjivost na ovakve vremenske uslove. Većina stambenih objekata nije projektovana za dugotrajne ekstreme, a procjenjuje se da samo oko 20 posto domaćinstava u Evropi posjeduje klima uređaje.
Mjerenje temperature i utjecaj na organizam
Meteorološki podaci temelje se na mreži stanica koje koriste specijalizovane termometre u zaštićenim kućištima, postavljenim na standardnoj visini od 1,25 do 2 metra. Ovakav pristup omogućava mjerenje temperature zraka koju ljudi zaista osjećaju, navodi Al Jazeera.
Važno je napomenuti razliku između zračne temperature i subjektivnog osjećaja toplote, koji zavisi od vlažnosti zraka, brzine vjetra i izloženosti suncu. Visoka vlažnost zraka usporava isparavanje znoja, čime tijelo gubi sposobnost efikasnog hlađenja. Nasuprot tome, lagani povjetarac i boravak u hladu mogu značajno smanjiti subjektivni osjećaj vrućine, čak i kada termometar pokazuje identične vrijednosti.
